Samenstelling van kalei en kaleiproducten

De samenstelling van kalei zoals vroeger

Vooral de landbouwers gebruikten de techniek van kaleien veelvuldig. Zowat jaarlijks kaleiden ze hun muren om deze te ontsmetten en te beschermen tegen vocht en weersomstandigheden. De kalei die toen werd gebruikt was eigenlijk een soort kalkverf, maar na enkele jaren ontstond er hierdoor een uiteindelijk dikkere laag, het zogenaamde typische kalei-effect. Vandaag wil men dit uitzicht in één keer bekomen. Om het kalei-effect effectief in 1 keer te bekomen werkt men met toevoegingen. De belangrijkste vulstof van kalei zijn zandkorrels.

De verwering van kalei Bij het kaleien op gevelstenen ontstaat er een schemerig effect omdat de kalei enkele mm's dik is. Door het gebruik van een blokborstel ontstaat er bovendien het strepeneffect.

De kleurverschillen die er na enkele jaren ontstaat door de verwering is volgens de meesten het typische kalei-effect. Het rustieke karakter eigen aan deze methode is de hoofdreden dat het ook enorm veel wordt toegepast in restauratie-projecten.

De grondstoffen van kalei

Kalk is van de meeste kaleiproducten de belangrijkste grondstof

Het kalk wordt grotendeels behaald uit het verbranden van kalsteen (900° C) of door het verbranden van schelpen, waardoor repectievelijk steenkalk of schelpkalk wordt bekomen. In België is men meer vertrouwd met steenkalk en in Nederland met schelpkalk

Verder wordt een onderscheid gemaakt tussen hydrolische kalk, zijnde enerzijds zuivere kalk (calciumcarbonaat) en anderzijds luchtkalk (ook wel hydraatkalk genoemd), de onzuivere kalk. Bij luchtkalk zijn er in het gesteente ook andere grondsoorten aanwezig zoals oa. klei.

Zand eveneens een belangrijke component van kalei

Het zand in de kalei zorgt voor de granulometrie van kalei. Van de 3 soorten zand (rivierzand, duinenzand en zeezand) die er in de bouwsector worden gebruikt is het uitsluitend rivierzand die er in kaleiproduct wordt gebruikt. Er wordt rivierzand gebruikt omdat deze geen zouten bevat die de gevel en kalei mogelijks zou kunnen aantasten.

Bij het samenstellen van kalei worden 2/3 grof zand gebruikt en 1/3 fijne zandkorrels.

 

De toeslagstoffen van kalei

De toeslagstoffen zijn bij elk kaleiproduct anders. De voornaamste toeslagproducten van kalei zijn puzzolane (veroorzaakt hydraulisch effect bij luchtkalk), wit cement (voor kaleiproduct harder te maken), kleurpigmenten, marmerpoeder, kalksteenmeel (samen met het marmerpoeder bekomt men hierdoor een betere granulometrie), Compaktuna (betere waterdichtheid maar veel minder dampopen) en arcrylaten (voor een betere hechting, een bescherming tegen water maar ook hierdoor is het kaleiproduct minder dampopen).

De afwerkingslaag van kalei kan bestaan uit een aangepast verfsysteem zoals caseïne (voornamelijk bij kalkverf) en kaliwaterglas (selicaten) en siliconenharsen.